Dieta wegetariańska

W ostatnich czasach można zaobserwować znaczny wzrost zainteresowania dietą wegetariańską. Wielu osobom kojarzy się ona ze zdrowym oraz prawidłowym sposobem żywienia, traktowana jest jako recepta na długie i zdrowe życie.

Słowo wegetarianizm pochodzi od łacińskiego „vegetarius”- roślinny. Jest to świadomy i celowy wybór jedzenia różnych pokarmów roślinnych, takich jak: warzywa, owoce, rośliny zbożowe, okopowe, nasiona roślin oleistych i strączkowych, orzechy i grzyby. Wegetarianie mają swoją własną ideologię i poglądy na zdrowe życie.

Od rodzaju spożywanych produktów wywodzi się podział na różne odmiany wegetarianizmu:

  • Laktoowowegetarianizm- zezwala na spożywanie oprócz produktów roślinnych, mleka, produktów mlecznych oraz jaj, natomiast nie wprowadza do jadłospisu produktów mięsnych i ryb 71
  • Laktowegetarianizm  (laktarianizm)- dopuszczone są produkty pochodzenia zwierzęcego: nabiał, miód; zezwala na wprowadzenie do diety mleka i produktów mlecznych
  • Owowegetarianizm –zezwala na spożywanie jaj
  • Weganizm – ścisły wegetarianizm – całkowicie wyklucza produkty pochodzenia zwierzęcego (w tym również miód), uwzględnia wyłącznie produkty pochodzenia roślinnego
  • Frutarianizm- dieta w przeważającej części owocowa. Standardem jest spożywanie ok. 75% owoców jako wyznacznika dla użycia terminu "frutarianin". Frutarianie oprócz mięsa i produktów pochodzenia zwierzęcego nie jedzą żadnych owoców i warzyw, które trzeba zerwać, tylko te, które same spadną. Nie jedzą np. marchwi, ziemniaków – jedzą np. pomidory, jabłka, fasolę.
  • Witarianizm – wyklucza spożywanie pokarmów poddanych obróbce termicznej (podgrzanych powyżej 42°C)
  • Semiwegetarianizm (i jego rodzaje: pollowegetarianizm, ichtiwegetarianizm) nie należy do wegetarianizmu, jest to dieta będące wyborem pośrednim pomiędzy dietą obejmującą jedzenie potraw mięsnych i wegetarianizmem.

Wraz z ogromnym zainteresowaniem sposobem odżywiania zgodnie z dietą wegetariańską, narodziło się wiele pytań dotyczących jej wpływu na zdrowie człowieka. Biorąc pod uwagę wyniki badań, można stwierdzić, że posiada wiele zalet, ale nieumiejętnie stosowana może być niebezpieczna dla zdrowia.

Zalety i wady diety wegetariańskiej:

Zalety:
• zmniejsza ryzyko zachorowań m.in. na: nadciśnienie tętnicze, chorobę niedokrwienną serca, cukrzycę, otyłość, nowotwory, hipercholesterolemie, zaparcia, kamice nerkową, próchnice zębów
• mała zawartość węglowodanów prostych, a duża złożonych
• zawiera dużo błonnika pokarmowego
• niska zawartość kalorii
• niska zawartość tłuszczów nasyconych i cholesterolu
• wysoka zawartość nienasyconych kwasów tłuszczowych
• duża zawartość potasu, mała sodu
• zwiększona ilość witaminy C
• zmniejszenie zagrożenia zachorowalności na choroby odzwierzęce
• zwiększenie wytrzymałość fizycznej

Wady:
• zwiększa ryzyko zachorowań na: krzywicę, neuropatię, niedokrwistość megaloblastyczną, niedożywienie, niedorozwój fizyczny i umysłowy, biegunki
72
• wegetarianizm powoduje niedobór witaminy B2, B6, B12, witaminy D oraz minerałów: szczególnie żelaza, wapnia i cynku
• u dzieci i młodzieży może wywołać zahamowanie wzrostu oraz opóźnienie rozwoju fizycznego i umysłowego
• nie dostarcza organizmowi wszystkich potrzebnych składników odżywczych
• niedobór żelaza oraz kwasu foliowego może doprowadzić do anemii (u matek karmiących i ich dzieci)
• niejedzenie mięsa może powodować u kobiet zaburzenia miesiączkowania i osteoporozę (wywołaną niedoborem witaminy D)
• niewystarczające pokryciem zapotrzebowania energetycznego organizmu (niewskazana dla ludzi ciężko pracujących, sportowców)
• większe spożycie substancji hamujących wchłanianie minerałów (magnezu, wapnia)
• zwiększone zagrożenie spożycia pestycydów (środków ochrony roślin)

Zwolennicy wegetarianizmu uważają, że hodowanie i zabijanie zwierząt jest nieludzkie. Dowodem na niejedzenie mięsa jest inna budowa przewodu pokarmowego człowieka i mięsożernych zwierząt. Ponadto w pokarmach zwierzęcych znajdują się hormony, sterydy, antybiotyki, które wraz z jedzeniem mięsa wprowadzamy do naszego organizmu, zatruwając się i wywołując choroby.
Przemysłowa hodowla zwierząt zagraża w sposób bezpośredni środowisku naturalnemu. Coraz większe połacie lasów wykorzystywane są na pastwiska i pola uprawne z roślinami przeznaczonymi na paszę. Zwierzęta należące do przeżuwaczy produkują i emitują metan, gaz cieplarniany działający o wiele silniej, niż dwutlenek węgla. Uważa się, że odpowiadają za około jedną piątą światowej produkcji metanu. Przemysł mięsny wykorzystuje 3/4 światowych zasobów wody, ma trzykrotnie większy udział w ich zanieczyszczeniu w porównaniu z pozostałymi gałęziami przemysłu.


Analizując wszystkie za i przeciw możemy stwierdzić, że rozsądna dieta wegetariańska zmniejsza ryzyko wielu chorób cywilizacyjnych. Korzystnie ogranicza spożycie tłuszczów nasyconych, zwiększa konsumpcję węglowodanów złożonych i błonnika pokarmowego, sprzyja to ograniczeniu zachorowalności na choroby układu krążenia, cukrzyce i nowotwory. Nie poleca się jej dzieciom, młodzieży, kobietom w ciąży i matkom karmiącym, stosowanie może wiązać się z niedoborami białkowymi czy witaminowymi. Obfitująca w produkty pochodzenia roślinnego zaopatruje organizm w dużą dawkę związków alkalizujących, zapobiegających zakwaszeniu ustroju. Prawidłowo zbilansowana pozwala na pokrycie niezbędnych składników pokarmowych.

You may also like...

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *