Spis tresci
Dieta Hassa[1] (Specific Carbohydrate Diet — SCD) to plan żywieniowy opracowany przez dr. Sidneya Hassa i spopularyzowany przez Elaine Gottschall w książce „Breaking the Vicious Cycle”. Przeznaczona jest głównie dla osób z chorobami zapalnymi jelit — chorobą Leśniowskiego-Crohna, wrzodziejącym zapaleniem jelita grubego (WZJG) i zespołem jelita drażliwego (IBS). Dieta eliminuje węglowodany złożone (disacharydy i polisacharydy), pozostawiając tylko monosacharydy — proste cukry, które jelita mogą wchłonąć bez fermentacji.
Na czym polega dieta Hassa (SCD)?
Dieta SCD eliminuje wszystkie węglowodany złożone (skrobia, laktoza, sacharoza), pozostawiając tylko monosacharydy (glukozę, fruktozę, galaktozę) — cukry, które nie wymagają rozkładu enzymatycznego i nie fermentują w jelitach.
Zasada jest prosta: jeśli jelita nie trawią prawidłowo węglowodanów złożonych, niestrawiona żywność fermentuje w jelitach, karmiąc patogenne bakterie i drożdżaki. To z kolei nasila stan zapalny, biegunki, wzdęcia i ból. SCD przerywa to „błędne koło” eliminując pokarm dla szkodliwych mikroorganizmów.
Co można i czego nie można jeść?
| Dozwolone | Zabronione |
|---|---|
| Mięso, ryby, drób (bez panierki) | Zboża (pszenica, ryż, kukurydza, owies) |
| Jajka | Ziemniaki i produkty skrobiowe |
| Warzywa (większość — surowe lub gotowane) | Cukier biały (sacharoza) |
| Owoce (dojrzałe) | Nabiał z laktozą (mleko, lody, śmietana) |
| Orzechy i masło orzechowe (bez dodatków) | Makaron, pieczywo, mąka |
| Miód (jedyny dozwolony słodzik) | Syrop klonowy, agawa, słodziki |
| Domowy jogurt (24h fermentacji — bez laktozy) | Jogurty sklepowe, kefiry z cukrem |
| Sery dojrzewające (cheddar, parmezan) | Sery topione, sery ze skrobi |
| Rośliny strączkowe (fasola, soczewica — namoczone) | Konserwy z dodatkiem cukru |
Przykładowy jadłospis diety Hassa
| Posiłek | Co jeść |
|---|---|
| Śniadanie | Omlet z 3 jajek z warzywami (szpinak, pomidory) + garść orzechów |
| II śniadanie | Domowy jogurt SCD z miodem i jagodami |
| Obiad | Grillowana pierś z kurczaka + sałatka z marchewki i jabłka + gotowana cukinia |
| Kolacja | Łosoś pieczony + brokuły na parze + seler naciowy z masłem orzechowym |
Dla kogo jest dieta SCD?
- Choroba Leśniowskiego-Crohna
- Wrzodziejące zapalenie jelita grubego (WZJG)
- Zespół jelita drażliwego (IBS)
- Celiakia (jako uzupełnienie diety bezglutenowej)
- Przewlekłe biegunki i wzdęcia o nieznanej przyczynie
Dieta SCD nie jest dietą odchudzającą — jej celem jest wyleczenie jelita i zmniejszenie stanu zapalnego, nie utrata wagi.
Najczęściej zadawane pytania
Czy dieta SCD jest skuteczna?
Wiele osób z chorobami zapalnymi jelit raportuje znaczną poprawę po kilku tygodniach na SCD — zmniejszenie biegunku, wzdęć i bólu brzucha. Brakuje jednak dużych badań klinicznych potwierdzających skuteczność. Dieta jest wspierana głównie przez doświadczenia pacjentów i mniejsze badania obserwacyjne.
Jak długo stosować dietę Hassa?
Gottschall zalecała stosowanie SCD minimum rok po ustąpieniu wszystkich objawów, zanim zacznie się stopniowo wprowadzać zabronione produkty. Niektórzy stosują ją na stałe jako styl życia.
Czym SCD różni się od diety bezglutenowej?
Dieta bezglutenowa eliminuje tylko gluten (pszenicę, żyto, jęczmień). SCD eliminuje WSZYSTKIE węglowodany złożone — w tym ryż, kukurydzę i ziemniaki, które są dozwolone na diecie bezglutenowej. SCD jest znacznie bardziej restrykcyjna.
Źródła
[php snippet=54][php snippet=55]
Agata Wolfowicz
Zajmuje się dziennikarstwem, grafiką i popularyzowaniem zdrowego stylu życia. Od lat poszerza swoją wiedzę o tym, jak żyć i odżywiać się zdrowo. Ma nadzieję, że lektura strony dobrana-dieta.pl przyczyni się do popularyzacji zdrowia wśród czytelników i pozwoli im stawiać kolejne kroki ku zdrowiu oraz wymarzonej sylwetce.
