Spis tresci
Dieta Kwaśniewskiego — zwana też dietą optymalną — to kontrowersyjny plan żywieniowy opracowany przez polskiego lekarza dr. Jana Kwaśniewskiego w latach 70. Opiera się na dużych ilościach tłuszczów zwierzęcych (smalec, masło, tłuste mięso) przy minimalnej ilości węglowodanów. Proporcje makroskładników: białko 1 : tłuszcze 2,5-3,5 : węglowodany 0,5. To odwrotność tego, co zaleca większość dietetyków — i właśnie dlatego budzi tyle emocji.
Na czym polega dieta Kwaśniewskiego?
Dieta optymalna zakłada, że tłuszcz — nie węglowodany — jest optymalnym źródłem energii dla organizmu, a ograniczenie węglowodanów zmusza ciało do spalania tłuszczu.
| Składnik | Dieta optymalna | Zalecenia WHO[1] |
|---|---|---|
| Tłuszcze | 60-70% kalorii | 20-35% |
| Białko | 20-25% | 10-15% |
| Węglowodany | 5-15% | 45-65% |
Dr Kwaśniewski twierdził, że tłuszcze zwierzęce nie powodują miażdżycy — a wręcz przeciwnie, to nadmiar węglowodanów jest odpowiedzialny za choroby cywilizacyjne. Te tezy są sprzeczne z większością badań naukowych i stanowiskiem WHO.
Co można jeść na diecie Kwaśniewskiego?
| Dozwolone (dużo) | Ograniczone | Zabronione |
|---|---|---|
| Smalec, masło, słonina | Warzywa (małe ilości) | Cukier, słodycze |
| Tłuste mięso (boczek, karkówka) | Owoce (bardzo mało) | Pieczywo, makaron |
| Jajka (nawet 5-8 dziennie) | Rośliny strączkowe | Ryż, kasze (duże ilości) |
| Śmietana, sery tłuste | Ryby | Soki owocowe |
| Podroby (wątroba, nerki) | Orzechy | Produkty „light” |
Przykładowy jadłospis
| Posiłek | Co jeść |
|---|---|
| Śniadanie (godz. 9-11) | Jajecznica z 5 jajek smażona na smalcu + boczek + ogórek |
| Obiad (godz. 14-16) | Karkówka pieczona + surówka z kapusty (mała porcja) |
| Kolacja (lekka, opcjonalna) | Twaróg ze śmietaną lub jajka na miękko |
Dr Kwaśniewski zalecał 2-3 posiłki dziennie (nie 5) i jedzenie tylko wtedy, gdy jest się głodnym. Więcej o jadłospisie w artykule o jadłospisie diety optymalnej.
Zalety i wady diety optymalnej
| Zalety (wg zwolenników) | Wady (wg krytyków) |
|---|---|
| Wysoka sytość — brak głodu | Dużo tłuszczów nasyconych — ryzyko miażdżycy |
| Brak liczenia kalorii | Sprzeczna z zaleceniami WHO i większości towarzystw |
| Stabilny cukier we krwi | Mało warzyw i owoców — ryzyko niedoborów |
| Szybka utrata wagi u niektórych | Obciąża wątrobę i nerki |
| Prosta w przygotowaniu | Wysoki cholesterol u wielu osób |
Czy dieta Kwaśniewskiego jest bezpieczna?
Środowisko medyczne w Polsce jest podzielone. Dieta optymalna ma zarówno zagorzałych zwolenników, jak i krytyków. Brak jest dużych badań klinicznych potwierdzających jej bezpieczeństwo przy długoterminowym stosowaniu. Osoby z chorobami serca, nadciśnieniem, wysokim cholesterolem i chorobami wątroby powinny unikać tej diety lub stosować ją wyłącznie pod kontrolą lekarza.
Najczęściej zadawane pytania
Co można jeść na diecie Kwaśniewskiego?
Tłuste mięso (boczek, karkówka), jajka (5-8 dziennie), smalec, masło, śmietana, sery tłuste, podroby. Warzywa w małych ilościach, owoce bardzo rzadko. Zabronione: cukier, pieczywo, makaron, ryż, słodycze.
Ile można schudnąć na diecie optymalnej?
Zwolennicy raportują utratę 5-10 kg w ciągu 2-3 miesięcy — ale efekty są bardzo indywidualne. Część osób przybiera na wadze ze względu na bardzo wysoką kaloryczność diety (dużo tłuszczu = dużo kalorii).
Czym dieta Kwaśniewskiego różni się od keto?
Obie ograniczają węglowodany i bazują na tłuszczach. Ale dieta Kwaśniewskiego kładzie nacisk na tłuszcze ZWIERZĘCE (smalec, masło), a keto dopuszcza też tłuszcze roślinne (oliwa, awokado, kokos). Keto jest bardziej zbadana naukowo.
Źródła
[php snippet=54][php snippet=55]
Agata Wolfowicz
Zajmuje się dziennikarstwem, grafiką i popularyzowaniem zdrowego stylu życia. Od lat poszerza swoją wiedzę o tym, jak żyć i odżywiać się zdrowo. Ma nadzieję, że lektura strony dobrana-dieta.pl przyczyni się do popularyzacji zdrowia wśród czytelników i pozwoli im stawiać kolejne kroki ku zdrowiu oraz wymarzonej sylwetce.